Tải bản đầy đủ (.pdf) (89 trang)

Ứng dụng khai phá dữ liệu và hệ hỗ trợ ra quyết định trong quản lý và điều trị bệnh đái tháo đường típ 2

Bạn đang xem bản rút gọn của tài liệu. Xem và tải ngay bản đầy đủ của tài liệu tại đây (1.31 MB, 89 trang )

I H C QU C GIA TP. HCM
I H C BÁCH KHOA

NGUY N TH

NG D NG KHAI PHÁ D
QUY
NH TRONG QU

LI U VÀ H H TR
U TR B
NG TÍP 2

Chuyên ngành: H th ng thông tin qu n lý
Mã s : 603448

LU

TP. H

RA


-HCM
: TS Lê Thanh Vân
:
:

n Thanh Hiên
HQG Tp.


HCM ngày 27 tháng 12

2013 .

(Ghi
1.
2. TS Lê Thanh Vân
3.
4. TS Lê Thanh Hiên
5. TS Lê Thanh Sách

n ã
OA


I H C QU C GIA TP.HCM
I H C BÁCH KHOA

C NG HÒA XÃ H I CH
c l p - T do - H nh phúc

T NAM

NHI M V LU
H tên h c viên: NGUY N TH

MSHV:11320964

inh: 16/12/1984


Qu ng Ngãi

Chuyên ngành: H th ng thông tin qu n lý
I.

Mã s : 603448

TÀI:

ng d ng khai phá d li u và h h tr ra quy
nh trong qu
tr b nh
ng típ 2.

u

II. NHI M V VÀ N I DUNG:
1. Thu nh p và ti n x lý d li
li
tìm ra tri th c.

c khi s d ng thu t toán khai phá d

2. Xây d ng mơ hình phân l p b nh nhân.
3. Tìm ra các lu t gi a các thu c tính c a b nh nhân.
4. Xây d
d
c.

i b nh nhân trên mơ hình phân l p xây


5. Xây d

n lý vi

u tr c a b nh nhân.

III. NGÀY GIAO NHI M V : 14/01/2013
IV. NGÀY HOÀN THÀNH NHI M V : 22/11/2013
V. CÁN B

NG D N: TS. Lê Thanh Vân

Tp. HCM, ngày 22 t
CÁN B

NG D N

CH NHI M B

NG KHOA

O


i

L ic

cg


n TS. LÊ THANH VÂN

i h c bách khoa tp H Chí Minh, c

gi ng viên

t ki n th c, kinh

nghi m và nh ng g i ý giúp tơi hồn thành lu
Ti p theo tơi mu n g i l i c
n i trú n i ti

N TH

ih

c tp H Chí Minh, c

c p s li u và ch d n cho tôi nh ng ki n th

cv b

ng

ng nh n xét y khoa cho k t qu nghiên c u.
Tôi xin chân thành c

y cô Khoa Khoa H c & K Thu t Máy


Tính, Khoa Qu n Lý Công Nghi
i H c Qu

i h c Bách Khoaia gi ng d y, qu n lý l p h c và truy

t

ki n th c cho tôi trong su t khóa h c v a qua.
L ic
c am

cg

n bè, l

ng viên

m tin trong công vi c.

TP.HCM ngày 22 tháng
H c viên cao h c khóa 2011

Nguy n Th


ii

tài

c th c hi n nh m nghiên c u các y u t


b

n vi

ng típ 2 t i Vi t Nam hi n nay.
i c a các y u t này nh m m
u tr b nh t

nh m

u tr

quan tr ng

i b nh nhân, giúp cho các bác

i hi n t i.

u m i quan h

trong các thu c tính c a b nh nhân, t
xem xét các xét nghi m nào c n thi

c ti

giúp cho quá trình ch n

ốn b nh c a b nh nhân hi u qu
Nghiên c


c ti

d li u;

c chính: (1) thu th p d li u; (2) x lý

c ti n y h

Thu th p d li u
ng Hb

c x lý.

c ti n hành b ng cách l y d li u nghiên c

theo dõi ki

N i Ti

c t d li

ng huy t b

ng típ

nh
i

ng Tp. H Chí Minh t ch c.


X lý d li u: g

c chính là ti n x lý d li u và s d ng ph n m m

x lý d li u.
c ti

là tham kh o ý ki

th c ti n t các lu
Ngoài ra
ch
nh k , gi

c trích ra.

tài

xu

n lý. Ch

nh nhân b ng cách xây d ng
m v nh c nh b nh nhân ngày tái khám

c m c c a b nh nhân và có th c p nh t các bài báo v s c

kh e cho b nh nhân m t cách hi u qu nh t.



iii

ABSTRACT
The purpose of this study is to investigate the factors that affect the treatment
of type 2 diabetes in Vietnam, determine the relative weight of these factors to
classify patient, help the doctor do the treatment in a more efficient way.
This study also investigates the relationship among the properties of type 2
diabetes to give recommendation to doctors, help them determine the necessary
medical test to increase performance of diagnostic process.
The study is carried out through three steps: (1) data collecting; (2) data
processing; (3) medical data meaning.

Hb
Association of Endocrine and Diabetes Ho Chi Minh City.
The data processing includes two steps: the data are firstly pre-processed then
processed using WEKA software.
Medical data meaning: the mining rules generated from WEKA software are
passed to specialist doctors to deduct medical meaning.
Moreover, the study also proposes the idea of doing patient care through
patient management module. This module will have some function like prepare
schedule and remind patient to go to the doctor, manage patient questions and send


iv

li

c s d ng trong nghiên c u này là s li u s li u


th c, do tôi nh p li u t các b nh án xét nghi m m t cách trung th c và khách
quan. Vi c kh o sát, nghiên c u và th c hi n do tôi t làm.


v

L

............................................................................................................. i

TÓM T T N I DUNG LU

........................................................................ ii

ABSTRACT .............................................................................................................. iii
L

..................................................................................................... iv

M C L C ...................................................................................................................v
DANH M C CH

VI T T T...................................................................................x

DANH M C B NG ................................................................................................. xi
DANH M C HÌNH ................................................................................................. xii
..........................................................................................1
.....................................................................................................1
1.1.1


ng d ng h h tr ra quy

c y t ....................................1

1.1.2 Hi u qu c a h h tr ra quy

nh trong y t .............................................2

1.1.3 M t s k t qu nghiên c u, ng d

c...........................2

tài..........................................................................................4
1.2.1 Th c tr ng b
1.2.2 M t s v

ng
nt

c ta ....................................................4
yt

c ta .............................4

1.2.3 Tình hình ng d ng CNTT vào y t ...............................................................5
...................................................................................5
tài ........................................................................................................6
.....................................................................................7
.....................................................................................................7
1.7 T ng k t ................................................................................................................8

N TH

NV B

NG TÍP 2 .......9

ng típ 2..............................................................................................9
......................................................................................................9
2.1.2 Các y u t

phát tri n b

...........................................9


vi

2.2 Bi n ch ng b

ng ........................................................................10

2.3 Các y u t

nb

2.3.1 Thu

ng ...................................................11

u ....................................................................................11


2.3.2 Béo phì .........................................................................................................11
...........................................................................................................12
2.3.4 Gi i tính .......................................................................................................12
2.4 HbA1c .................................................................................................................12
....................................................................................................12
.......................................12
2.5 Khái ni

ng huy

.................................................................................12

u tr b

ng IDF ..........................................................13
T .........................................................................15

3.1 T ng quan v h h tr quy
3.1.1 Khái ni m h h tr quy

nh (DSS-Decision Support System) ................15
nh-DSS ...........................................................15

c c a h h tr ra quy
3.1.3 H h tr quy

nh: .........................................................15

nh trong y t (CDSS) ......................................................15


3.1.4 Mơ hình h h tr quy

nh s d

................17

3.2 Bài toán phân l p b nh nhân d a trên lu t sinh ra t t p d li u .......................17
3.2.1 Phát bi u bài toán phân l p b nh nhân d a tr n lu t sinh ra t t p d li u .17
lý thuy t .............................................................................................18
3.2.2.1 Khai phá d li u (data mining) là gì .....................................................18
3.2.2.2 Bài tốn phân l p ..................................................................................20
3.2.2.3 Trình bày cây quy
3.2.3 M t s v

nh ......................................................................23

v i bài toán phân lo i ...........................................................25
t h p các b phân lo i ........................................................26

3.2.4.1 Khái ni m k t h p các b phân lo i ......................................................26


vii

3.2.4.2 Các cách ti p c
3.2.4.3 Mơ hình ho

t h p các b phân lo i ....................27
ng c a Bagging (Boostrap Aggregation) ....................27


3.3 Khai phá s k t h p c a các thu c tính ..............................................................28
3.3.1 Phát bi u bài toán .........................................................................................28
lý thuy t .............................................................................................28
3.3 T ng k t ..............................................................................................................31
NX

LÝ D

LI U & PHÂN TÍCH S

PHÂN B CÁC

THU C TÍNH C A B NH NHÂN ........................................................................32
4.1 Ngu n d li u ......................................................................................................32
c x lý d li u ........................................................................................32
4.2.1 Lo i b và hi u ch nh l i d li u ..................................................................33
4.2.2 Chuy

i d li u .......................................................................................34

4.2.3 Chuy

i các thu c tính có d ng s thành d ng Nominal ........................35

4.2.3.1 Phân lo i BMI theo tiêu chu n ..............................................................35
4.2.3.2 Phân lo i vòng eo ..................................................................................35
4.2.3.3 Phân lo
4.2.3.4 Phân lo


ng huy

....................................................................35

tu i....................................................................................36

4.3 Th ng kê các thu c tính c a b nh nhân ..............................................................36
4.3.1 Th ng kê s b nh nhân theo tu i .................................................................36
4.3.2 Th ng kê s b nh nhân theo ch s BMI .....................................................37
4.3.3 Th ng kê s b nh nhân theo th i gian m c b nh .........................................38
4.3.4 Th ng k s b nh nhân theo ch s

ng huy

...................................39

4.3.5 Th ng k s b nh nhân theo ch s HbA1c .................................................40
4.3.6 Th ng k s b nh nhân theo vòng eo ...........................................................41
4.3.6 Th ng kê t l ph
4.3.7 Th ng kê t l ph

ut c

i b nh ...................................42

d ng các lo i thu c c

i b nh ...............43



viii

4.4 T ng k t ..............................................................................................................44
NG MƠ HÌNH ....................................................................45
5.1 Xây d ng mơ hình phân l p b nh nhân ..............................................................45
5.1.1 Ph n m m Weka ..........................................................................................45
nh d ng d li u hu n luy n, d li u ki m th ..........................................45
5.1.3 Xây d ng mơ hình s d ng ph n m m Weka ..............................................47
5.1.3.1 Nh p d li

u vào ............................................................................47

5.1.3.2 Xây d ng mơ hình phân l p..................................................................48
5.1.3.3 Ki

...................................................................49

5.1.4 Các lu

c t mơ hình cây quy

c ...............51

5.1.5 Ki m ch
xu t v
u tr b
ng c a t ch c
xu t ............................................................................................................52
5.2 Xây d ng lu t k t h p các thu c tính c a b
5.2.1 Các lu t k t h


ng típ 2 ........54

x lý WEKA ..............................................54
a các lu t k t h p ..............................................................55

5.2.2.1 Lu t ch ra s
5.2.2.2 Các lu t
5.2.2.3 Lu t

a béo b ng và béo phì ............................56
t áp ..................................................56
n RLLP ....................................................................58

5.3 T ng k t ..............................................................................................................58
I VÀ QU N LÝ
B NH NHÂN ...........................................................................................................59
6.1 Gi i thi u.............................................................................................................59
.......................................................................................59
6.2.1 Nh p thông tin b nh nhân ............................................................................59
6.2.2 Nh p thông s ch
6.2.3 Ti n hành ch

.............................................................................59
....................................................................................59

6.2.4 Qu n lý b nh nhân .......................................................................................60


ix


6.2.5 C p nh t mơ hình .........................................................................................60
6.3 Thi t k

..........................................................................................60
ho

ng............................................................................................60

6.3.2 Ngôn ng l

n ph n m m ..................................................61

6.3.2 Thi t k giao di n .........................................................................................63
6.3.2.1 Giao di n nh p d li u ..........................................................................63
u khi n.................................................................................63
6.4 M t s k t qu ch y th

................................................................64

6.4.1 Xây d ng mô hình d a vào t p d li u training ..........................................64
6.4.2 Ch

nh nhân ...................................................................................65

6.4.3 Ki m tra d li u b nh nhân ..........................................................................66
6.5 T ng k t ..............................................................................................................67
.................68
7.1 K t qu nghiên c u .............................................................................................68
7.1.1 Tóm t t n i dung nghiên c u .......................................................................68

tài......................................................................................68
7.2 H n ch

ng nghiên c u ti p theo ..............................................................69

7.2.1 H n ch c

tài ........................................................................................69

ng nghiên c u ti p theo .........................................................................69
TÀI LI U THAM KH O .........................................................................................71
LÝ L CH TRÍCH NGANG .......................................................................................74
PH L C ................................................................................................................745


x

ng
DSS: Decision Support System - H h tr ra quy

nh

CDSS: Clinical Decision Support System - H h tr ra quy

nh trong y t

Data Mining : Khai phá d li u
CNTT : Công Ngh Thông Tin
t áp
RLLP: R i lo n lipid

IDF : International Diabetes Federation - Hi p h

ng th gi i

CDA: Ch
YTNG: Y u t
BMI: Body Mass Index - Ch s kh i c
WHO: World Health Organization T ch c y t th gi i
DH:
CSDL:

ng Huy t
D Li u

Su: Sulfonylurea
Met: Metformin
OLAP: Online Analytical Processing - X lý phân tích tr c tuy n.


xi

B ng 4.1: B ng phân lo i th tr
B ng 4.2: Phân lo i tình tr

theo ch s BMI ....................................35
theo ch s

B ng 4.3: B ng th ng kê t l % các y u t c
B ng 4.4: B ng th ng kê t l % các thu


ng huy
ib

.........................35
...................42

.............................................43

B ng 4.5: T l s d ng thu c trong các b
ng huy
c ki m soát
t t ...............................................................................................................................44
B ng 4.6: T l s d ng thu c trong các b
ng huy t
c ki m
soát t t .......................................................................................................................44


xii

u tr m i c

...............13

Hình 3.1: Mơ hình h h tr ra quy

nh áp d ng trong bài tốn. .........................17

Hình 3.2: Quá trình khai phá d li u ........................................................................19
Hình 3.3: Xây d ng mơ hình phân lo i b nh nhân n


.....................................21

phân l p và dùng b phân l
d
nh nhân
m i.............................................................................................................................22
Hình 3.5: Mơ hình cây quy

nh ...........................................................................24

Hình 3.6: Mơ hình bagging s d ng 3 b phân lo

n. ....................................28

Hình 4.1: Th ng kê s b nh nhân theo tu i ..............................................................36
Hình 4.2: Th ng kê s b nh nhân theo ch s BMI ..................................................37
Hình 4.3: Th ng kê s b nh nhân theo th i gian m c b nh ......................................38
Hình 4.4: Th ng k s b nh nhân theo ch s

ng huy

................................39

Hình 4.5: Th ng k s b nh nhân theo ch s HbA1c ..............................................40
Hình 4.6: Th ng k s b nh nhân n theo vịng eo. .................................................41
Hình 4.7: Th ng k s b nh nhân nam theo vòng eo. ...............................................41
Hình 5.1: Nh p d li u vào ph n m m Weka ...........................................................47
Hình 5.2: Xây d ng mơ hình phân l p b ng ph n m m Weka.................................48
Hình 5.3: Các thơng s c a thu t tốn bagging ........................................................49

Hình 5.4: Ki
Hình 5

chính xác mơ hình ..................................................50
u tr

2 theo IDF dùng Metformin .............................52

u tr

típ 2 theo IDF thêm insulin ....................................53

Hình 5.7: Các thơng s thu t tốn Apriori trong Weka ............................................55
kh i ch

ng c

ng phát tri n Eclipse v

...................................61
n liên quan.........................62

Hình 6.3: Thi t k giao di n ph n m m ....................................................................64
Hình 6.4: K t qu xây d ng ki m tra b phân l p ....................................................65
Hình 6.5: Ch

nh nhân..................................................66

Hình 6.6: Ki m tra d li u b nh nhân .......................................................................67



1

1:
1 gi i thi u t ng quan v

tài.

sau (1) gi i thi u v nh ng v
(2)

này trình bày các ph n chính
n h h tr quy

nh trong y t ;

tài; (3) m c tiêu và n i dung nghiên c u c

tài; (4) gi i

h n và ph m vi nghiên c u; (5)

c ti n c

tài vào tình hình y t

ta hi n nay; (6) cu i cùng là trình bày b c c c a lu

c


.

1.1
H h tr ra quy

nh y t (CDSS) là ph n m

c h tr ra quy t

c thi t k nh

trong vi c quy

th c hi n các tác v
Ho

nh

a trên d li u b nh nhân[1].

ng c a h h tr ra quy

nh y t

c mô t

vi c k t n i nh ng quan sát y t và ki n th c y t nh

n nh ng l a


ch

(theo Robert

u tr c

m nâng cao hi u qu

Hayward - Centre for Health Evidence) [1].
h tr ra quy
tu nhân t

nh y t (CDSS) là m t ch

chính c a ngành trí

c y khoa.

1.1.
c y t , h h tr ra quy
nghiên c u, ng d

c nh ng k t qu nh

H h tr ra quy
các giai
+

c quan tâm,
nh.


t công c

n ch

:

c ch

nh các ch

m c n th c

hi n.
+ Trong ch
u qu ch
+ Sau ch

c b các ch

c nh m

.
t h p k t qu ch
t qu nghiên c u y h
p.

i l ch s

u tr c a b nh


d báo tình tr ng b nh nhân


2

1.1.2
Th

a nhóm Garg d a trên k t qu c a 100 nghiên c u ng

d ng h h tr ra quy
th i ch ra r

nh cho bi t có 64 nghiên c u cho k t qu

ng d li

ng

t tốn s d ng trong các ng

d ng trên có nhi u ti n tri n trong su

n 1973-2004 [1].
ng c a nhóm Kawamoto cho th y h

h tr ra quy

nh có hi u qu


trong kho

u tr [1].

T các th ng kê trên ta rút ra nh n xét là vi c áp d ng h h tr ra quy
trong y t

nh

tin c y ngày càng cao.

1.1.
K t qu nghiên c u trên th gi i
Vi c áp d ng h h tr ra quy

nh vào trong y t

s trên th gi i áp d ng, có nhi u ng d
và ch

nh hi u qu

c nhi u t ch

i v i m c tiêu h tr vi

u tr

. Qua tìm hi u ta th y có m t s t ch c n i tr i


sau:
CADUCEUS là h th ng ch

xây d ng b i Harry Pope t nh ng

n kho ng 1985 m i hoàn thành, là m t h
th ch

tri th c y t

s , có

nh khác nhau [1].

DiagnosisPro là m t h ch

c tuy n v

d li u trên 11000

b nh và 15000 tài li u mô t tri u ch ng b nh, trang web ho
kho ng 60000 truy c p/tháng (s li

ng tr c tuy n có

-2009) [1].

Canada Health Infoway là m t t ch c phi l i nhu n h tr chính ph , t ch c
xu t nh ng tiêu chu

h t ng c

c kh e nh t quán trên kh p Canada.
c d a trên công ngh SOA (Service Oriented

Architecture) và m c tiêu c
t o thành m t m ng toàn qu

k tn im

i h th ng y t c p t
n t có th truy c p t

a

m khác nhau [2].
EGADSS (Evidence-based Guidelines And Decision Support System) là m t
ng d

c l p h tr h c viên t

ng cách t

ng t o ra c nh


3

báo và nh c nh . EGADSS thông qua m t ngơn ng mã hóa ki n th c y t
nh logic ra quy


xác

nh [2].

COMPETE (Computerization Of Medical Practices for the Enhancement of
Therapeutic Effectiveness) là m t d án d
trên máy tính h tr

nh cung c p vi c ra quy

qu n lý b

cholesterol, ti n s b nh tim và/ho

nh d a

t áp, ti

ng,

t qu và b nh mãn tính [2].

Malysia: nghiên c u vi c áp d ng OLAP và khai phá tri th c trong h h tr
ra quy

nh. H h tr quy

cao ch


ng d ch v [2].

iv im

Tình hình s d ng CNTT vào trong y h c

m giá c v y t và nâng

Vi

i ít, qua

q trình tìm ki m ta th y có nh ng gi i pháp
Gi i pháp b nh vi n thơng minh: Gi i pháp g m 8 nhóm s n ph m: (1) ph n
m m qu n lý b nh vi n HIS, LIS, PACS (2) Th b nh nhân thơng minh (3) Màn
hình LCD (4) H i ch n t

ng b nh (7) H

th ng g i y tá (8) Bãi gi xe thông minh [3]. Gi i pháp b nh vi n thông minh này
c tri n khai t i m t s b nh vi n

c ta: b nh vi

nh Phú Th ,
vi

Tuy nhiên mô hình b nh

ng h h tr ra quy


ch

nh Qu ng

nh vào vi c h tr

u tr b nh.
Nghiên c u khác là xây d ng h h tr ra quy

nh v quá trình ch

b nh qua s li u siêu âm tim m ch. Quá trình xây d ng h h tr ra quy
c th c hi n d a trên s k t h p gi
nm

lý thuy t t p m ,

ti n hành. Vi c xây d ng ng d

trên d li u m u t i Vi n Tim m ch Tp. HCM, k t qu

nh này

i s gia t và
c th c nghi m
nghi m trên

3000 m u d li u v tri u ch ng suy tim c a b
qu ch

Nghiên c
tim.

t

chính xác trên 80% so v i k t qu ch
ng d ng h h tr ra quy

nh vào trong ch

ct

[4].

nh suy


4

1.2
1.2.

c ta
Vi t Nam hi n nay, b

l

.T

ib m cb


là 4,4%,

ng trên toàn qu c là 2,7%,

mi n núi và trung du là 2,1% và

c

i H i ngh

khu v c thành ph

ng b ng là 2,7%. Các con s này

nh Qu

ng th gi i khai m c ngày

(21/2/2012) t i Hà N i.
Hi n Vi t Nam n m trong nhóm 10 qu c gia có t l m c b nh này cao nh t
th gi

(2002-2012). T i Tp.
ng Tp.
-

v

ng


l

3.8%.
Nguyên nhân chính khi n b

n th c c ng

ng v phòng b nh th p, t l b
ch

theo dõi và

v t

u tr cịn r t h n ch .

Ngồi ra
theo chi

c phát hi n cao, cán b

hóa và s phát tri n kinh t
ng khơng có l i cho s c kh e: s

th

i l i s ng
i, ít v


em và ph n

d

u
ng nguyên nhân

Vi t Nam.
Theo T ch c Y t th gi

ng là m

phát tri n nhanh nh
u

nh có t

t trong nh ng nguyên nhân gây t vong hàng

c phát tri n [5].
Chính vì v y, vi

u tr b

quan tâm c a r t nhi

tm i
i.

1.2.2

Th c tr ng
các b nh vi n

c ta hi n nay là các b nh vi n l n quá t i b nh nhân trong khi
tuy n t nh thì ít b nh nhân. Nguyên nhân chính c a tình tr ng này

là b nh vi n l n có nhi
n a, m

i và nhi u kinh nghi
ng xã h

c c p nh t d a trên th c nghi m. Th

.
i ki n th c y h c ph i
yt

c bi c là

c p


5

ng xã, tình hình c p nh t ki n th
m t trong nh

c chú tr ng


nd

ut

n vi c phân b b

ng

yt .

1.2.
Vi c ng d ng CNTT vào ho
c p thi t hi n nay.

ng c a ngành y t là m t trong nh ng yêu c u

cm

u r t l n trong vi c xây d ng h th ng d

li u qu c gia v y t b i hi n nay VN m i ch có các s li u th
v c riêng l

d

h
d li u mang

tính h th ng, t ng th c a ngành y t . V i hàng tri
nh m


t khám ch a b nh và ch n

t c n xây d ng m t h th

li u b nh án, tài chính, thu c, xét nghi

d

6].

y vi c ng d ng CNNT vào trong y t
và t

c quan tâm

c ti n tri n.
Ngành y t

n kho d li u theo chu n chung cho các t ch c

khám b nh ch a thông tin v h

a b nh nhân [6]. Tuy nhiên vi c ng

d ng DSS vào trong công tác qu n lý, khám và ch a b nh v

c quan tâm

u t ch c y t khác trên th gi i. V i mong mu n nâng cao ch


ng d ch

v y t , nâng cao công tác qu n lý b nh nhân và s d ng kho d li
c thi t l p, lu
h tr ra quy

n áp d ng CNTT
nh vào trong n n y t

c ta.

V i nh ng nguyên nhân trên lu
ra quy

nh trong qu n lý

c và h

ng d ng khai phá d li u và h h tr

u tr b

ng típ 2

i.

1.3
M c tiêu và n i dung c


tài g m 4 ph

1/ Thu nh p d li u y t

li

theo dõi ki m
do hi p h
hành ti n x lý d li u
hình phân l p.

c thu nh
ng huy t b

ng tp H Chí Minh tri n khai và nghiên c u.
c khi s d ng thu t toán data mining

Kh o sát
ng típ 2
n
xây d ng mơ


6

2/ Ti p theo

tài s d ng thu t toán data

thành 2 l p: l p b nh nhân có

ng huy t

phân l p b nh nhân

ng huy

c ki m sốt t t, l p b nh nhân có

c ki m sốt t t v

ph n chính c a h h tr ra quy

u tr hi n t i.

nh giúp cho

ch a b nh phù h p v i t ng lo i b
3/ Ngồi ra,

có th

thành
u ch nh cách th c

.

tài cịn tìm ra m i liên h gi a các thu c tính trong d li u c a

b


ng, giúp
4/ Cu

nh t

.

xu t và xây d ng ch

n lý b ng cách xây

d ng h th ng c nh báo/nh c nh cho b nh nhân và th y thu
+

i v i b nh nhân: h th ng nh c nh ch áp d

nhân ch

iv

th ng, vi c tri n khai th c t thì có các l a ch n cho

phép b nh nhân l a ch n ch
+

ng b nh

t

nh.


i v i th y thu c: theo dõi quá trình b nh c a b nh nhân và có trách nhi m

nh c nh b nh nhân ngày gi khám b
m

ng thì ph

nh k , n u tình tr ng c a b nh nhân

u ch nh ngày tái khám h p lý.

1.4
tài phân lo i b nh nhân thành 2 l p: l p b
ki m soát t t, l p b nh nhân

ng huy t

u tr hi n t i. C
tài

ng huy
c ki m soát t t v

u ch nh

u tr cho h

c m i liên h gi a các thu


vòng eo, gi i tính, ch

p th d

. c a b nh nhân

nh ng ch

nh nhân: ví d b nh nhân

thì s b r i lo n lipid t

c

.
tu i, BMI,

típ 2.T
típ 2 b béo b ng

ng xét nghi m liên quan

n RLLP.
n

n xây d ng h h tr v i m
i tham kh

u tr b nh


các b nh vi n l

giúp

c p nh t tình

hình ch a tr , tình hình thu c men và nh ng l i khuyên h p lý cho b nh nhân.


7

Cu

tài góp ph n trong vi c ng d ng CNTT mà

d li u, h h tr quy
t

nh vào trong y t , nh m nâng cao ch

ng và d ch v y

c ta.

1.5
ng nghiên c u là b
b nh t i m t s

ng típ


y t : b nh vi

nh vi n C

ng Nai, b nh vi n Nguy n Tri

nh vi n Ch R y .

Quá trình l y m u b
H Chí v

c th c hi n b i hi p h

tài

b

ng Hb
ng tí

theo dõi ki

ng Tp.
ng huy t

. Sau khi kh o sát các y u t l ch s , l y máu, m u máu
c Hòa H

tài ch kh o sát các thu


xét nghi m.
c l y trong m

BMI, vòng eo, ch s HbA1c, ch s
ch

u tr

t p luy n, u

ng huy

, gi i tính,

, các lo i thu

u, hút thu c lá, THA, RLLP.

1.6
Lu

c th c hi n g m các 7
: Gi i thi u t ng quan - Gi i thi u v nh ng v

h h tr quy

nh trong y t

tài, m c tiêu nghiên c u c


tài, ph m vi và gi i h n nghiên c
: Ki n th
quan v

n

c ti n và b c c c a lu
nv b

ng típ 2

.

ng típ 2 - Gi i thi u t ng
a các thu c tính liên quan.

lý thuy t - T

toán h c và vi c áp d ng lý

thuy t này vào bài tốn.
Q trình thu nh p và ti n x lý d li u - Trình bày cách thu nh p
d li u,

c ti n hành x lý d li u, phân tích th ng kê các thu c tính c a

b nh nhân.
Xây d ng mơ hình - Trình bày cách áp d ng Weka vào vi c xây
d


c ti n t mơ hình xây d

c.


8

Xây d

i và qu n lý b nh nhân

trình th c hi n vi c nh p thông tin b nh nhân và xu t ra k t qu ch
mô hình DSS xây d ng

5.K t qu ch

nh m th c hi n ch
l ch s

a trên
và d li u b nh

n lý (lên l ch tái khám, ki m tra

u tr ). Ngoài ra, nh ng k t qu ch

t có th

cs d


c p

nh t l i mơ hình DSS.
C

: nh

nh ng h n ch

xu

Tóm l i,

tài.
b

ng nghiên c u ti p theo.

i thi u t ng quan v

d ng h h tr ra quy
ng th i
2. Ti

nh k t qu nghiên c u, nêu

tài, gi i thi u v tình hình s

nh trong y t (CDSS), n i dung m


a

áp d ng h h tr (DSS) vào trong
trình bày t ng quan v b

2.


9

ng quan ki n th c b
c

ng típ 2.N i dung

m 6 ph n sau:

b nh

2; (2) bi n ch ng

;(3) các y u t

gi i thi u v

nb

ng huy

; (4) gi i thi u v HbA1c; (5)


;

u tr b

nh nhân châu Á

(2013) theo tiêu chu n IDF.

2.

típ 2

2.1.1
B

y ra do tình tr ng r i lo n chuy n hóa cacbonhidrat ch y u

do s thi u insulin ho c tình tr

kháng insulin. Tình tr
t áp, r i lo

kháng insulin gia

.

2.1.2
Sau khi t ng h p các bài báo v b
+ Có ti


[7], [27]:

c h g n trong

im cb

ho c anh ch em ru t).
+ Có ti

các b nh v m ch máu.

+ Thu c s

La tinh, M b n x , M g c
o châu Á

.

+ Béo phì
+ Ít v

ng th l c: không luy n t p th l c < 3l n/tu n, m i l n t 30 phút

tr lên.
+

.

+


c ch

+

c ch

i lo

c r i lo n dung n p glucose.
ho c sinh con > 4kg.

+ HbA1c > 5,7 %
+ N có h i ch ng bu ng tr

.


10

+ Tu i: theo khuy n cáo c

ng trên 45 tu i nên t m sốt

i vì b
ra

b tc

i, tuy nhiên c n nh b nh có th x y

tu i nào, n u càng có nhi u y u t

m sốt s m

tránh b sót b nh.

2.
ng n

c phát hi n s

u tr k p th i b nh s ti n

tri n nhanh chóng và xu t hi n các bi n ch ng c p và m n tính. B nh nhân có th t
vong do các bi n ch ng này.

2.2.1 Bi n ch ng c p tính
Bi n ch ng c
tính ho

ng là h u qu c a ch

u tr khơng thích h p. Ngay c

n, nhi m khu n c p
u tr

m toan

c th m th u v n có th là hai bi n ch ng nguy hi m [7],

[27].

2.2.2 Bi n ch ng m n tính
Bi n ch ng tim - m ch
B nh lý tim m ch

b

ng là bi n ch

ng g p và

nguy hi m. M c dù có nhi u y u t tham gia gây b nh m
nghiên c u cho th y n ng

glucose máu cao làm

vành và các bi n ch ng tim m ch khác.

nguy

m c b nh m ch

ng có b nh tim m ch là

c b nh tim m ch g p 2 - 4 l n so v

ng. Nguyên

nhân t vong do b nh tim m ch chung chi m kho ng 75% t vong


ib

t
vong l n nh t [7], [27].
ng g p
c

t áp

b

b

ng, t l m c b nh chung
ng g
ng m

áp.
chuy

t áp

ng tí
[7], [27].

ng.
c ch

t


ng kèm theo các r i lo n


×