TRƯỜNG THCS THÀNH PHỐ BẾN TRE

Giáo viên: Phạm Thị Thủy


        LỊCH SỬ THẾ GIỚI HIỆN ĐẠI

PHẦN TỪ NĂM 1917 ĐẾN NĂM 1945
CHỦ ĐỀ: CÁCH MẠNG THÁNG MƯỜI NGA NĂM 
1917 VÀ CÔNG CUỘC XÂY DỰNG CNXH Ở LIÊN 
XÔ (1921­1941)
I. CÁCH MẠNG THÁNG MƯỜI NGA NĂM 1917 VÀ 
CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ CÁCH MẠNG (1917 ­ 
1921)
II.  LIÊN  XÔ  XÂY  DỰNG  CHỦ  NGHĨA  Xà HỘI  (1921­
1941)


I. CÁCH MẠNG THÁNG MƯỜI NGA NĂM 1917 VÀ 
CUỘC ĐẤU TRANH BẢO VỆ CÁCH MẠNG (1917 ­ 
1921)
1. HAI CUỘC CÁCH MẠNG Ở NGA NĂM 1917
 a. Tình hình nước Nga trước cách mạng

­ Nga là nước đế quốc qn chủ chun chế, do Nga Hồng 
Ni­cơ­lai II đứng đầu
­  Năm  1914,  Nga  Hồng  đẩy  nhân  dân  Nga  vào  cuộc  chiến 
tranh  thế  giới  thứ  nhất,  gây  nên  những  hậu  quả  nghiêm 
trọng cho đất nước.

Hàng vạn phụ nữ Nga đau khổ tiễn chồng con và người thân tham 
gia cuộc chiến tranh đế quốc do Nga Hoàng phát động.


Quan sát tranh, em có nhận xét gì về 
đời sống của người nơng dân Nga 
trước cách mạng

NGƯỜI NƠNG DÂN NGA TRƯỚC CÁCH MẠNG


Nơi ở của nông dân Nga năm 1917


Nga 
Nga 
hồng
hồng

Nhân 
Nhân 
dân
dân

TTưư s sảảnn

Vơ s
Vơ sảảnn

Nơng 

Nơng 
dân
dân

ĐĐịịa ch
a chủủ, , 
phong 
phong 
ki
kiếếnn

Các dân 
tộc bị áp 
bức

CNĐQ 
Nga

Nước 
Nga

Các 
nước Đế 
quốc
0978056611

Xã hội 
Nga sẽ 
phát sinh 
những 

mâu 
thuẫn 
nào?


 a. Tình hình nước Nga trước cách mạng
­ Nga là nước đế quốc qn chủ chun chế, do Nga Hồng 
Ni­cơ­lai II đứng đầu
­  Năm  1914,  Nga  Hồng  đẩy  nhân  dân  Nga  vào  cuộc  chiến
tranh  thế  giới  thứ  nhất,  gây  nên  những  hậu  quả  nghiêm
trọng cho đất nước.
­ Mâu thuẫn xã hội trở nên gay gắt, phong trào phản chiến
địi lật đổ chế độ Nga Hồng lan rộng.


? Trước tình hình đó, Đảng 
Cộng Sản Nga đã làm gì?
“Khơng  thể  chờ  đợi  và  im  lặng  được  nữa…Khơng  có  lối 
thốt nào khác ngồi cuộc đấu tranh của nhân dân…Phải lật 
đổ  chính  phủ  Nga  Hồng  để  tổ  chức  nước  Cộng  hịa  dân 
chủ Nga, thực hiện ngày làm 8 giờ và trao lại tồn bộ ruộng 
đất cho nơng dân”.
(Trích  truyền  đơn  kêu  gọi  đấu  tranh  của  Ban  chấp  hành 
Đảng bộ Pê­tơ­rô­grát, ngày 14­2­1917)


 b. Cách mạng tháng Hai năm 1917

* Diễn biến (SGK)
* Kết quả

­ Lật đổ chế độ qn chủ chun chế.
­ Có hai chính quyền song song tồn tại: Các Xơ Viết và 
Chính phủ lâm thời của  giai cấp TS.


So sánh sự giống và khác nhau giữa cách mạng tháng Hai 
với cách mạng tư sản đầu thời cận đại theo nội dung:
NỘI DUNG
Nhiệm vụ cách 
mạng
Lãnh đạo

CM TƯ SẢN

Lật  đổ  chế  độ  phong 
kiến 
Tư sản

Lực lượng tham 
gia
Chính quyền thành 
lập

CM THÁNG HAI

Vơ sản

Quần chúng nhân dân
Chính  quyền  của  Hai  chính  quyền  cùng 
GCTS

tồn tại (TS&VS)


 c. Cách mạng tháng Mười năm 1917

­ Trước tình hình hai chính quyền song song tồn tại Lê­nin 
và Đảng  Bơn­sê­vich chủ trương tiếp tục cách mạng
? Tại sao sau cách mạng 
tháng Hai, Nga phải làm 
tiếp thêm một cuộc Cách 
mạng nữa?


Ơng là ai? Ơng có câu 
danh ngơn nào nổi 
tiếng?

“Học, học nữa, học mãi”
                                    V.I.Lê­nin

Lê­nin (1870­1924)


 3. Cách mạng tháng Mười năm 1917

­ Trước tình hình hai chính quyền song song tồn tại Lê­nin 
và Đảng  Bơn­sê­vich chủ trương tiếp tục cách mạng
* Diễn biến: Sgk
* Kết quả:
­ Lật đổ Chính phủ Tư sản lâm thời.

­ Thiết lập nhà nước vơ sản (Nhà nước XHCN)
* Tính chất: Là cuộc cách mạng vơ sản  (CMXHCN)


So sánh cách mạng tháng Hai và cách mạng tháng Mười 
năm 1917
CÁCH MẠNG THÁNG 
HAI
Nhiệm vụ 
Lãnh đạo
Lực lượng

Kết quả

Lật đổ chế độ phong 
kiến
Đảng Bơn­sê­vích
 

CÁCH MẠNG THÁNG 
MƯỜI
Lật đổ chính quyền tư sản
Đảng Bơn­sê­vích

Quần chúng nhân dân

Quần chúng nhân dân

­ Chế độ qn chủ 
chun chế bị lật đổ

 ­ Hai chính quyền song 
song tồn tại

­ Chính phủ lâm thời tư sản 
sụp đổ hồn tồn
­ Chính quyền về tay vơ sản 
và nhân dân lao động


2.  CUỘC  ĐẤU  TRANH  XÂY  DỰNG  VÀ  BẢO  VỆ 
THÀNH QUẢ CÁCH MẠNG. Ý NGHĨA LỊCH SỬ CỦA 
CÁCH MẠNG THÁNG MƯỜI NGA NĂM 1917 
a. Xây dựng chính quyền Xơ viết 
­

7/11, Đại hội  Xơ Viết tồn Nga lần 2 khai mạc: tun 
bố thành lập chính quyền Xơ viết do Lê­ nin đứng đầu, 
thơng qua Sắc lệnh hịa bình và Sắc lệnh ruộng đất.

­

Xóa bỏ đẳng cấp XH, thực hiện nam nữ bình quyền, các 
dân tộc hồn tồn bình đẳng. Nhà nước nắm các ngành 
kinh tế then chốt.

­

3/1918, Nga kí Hịa ước Bơ­rét Li­tốp với Đức rút khỏi 
chiến tranh.


b. Chống thù trong giặc ngồi (đọc sgk)


2.  CUỘC  ĐẤU  TRANH  XÂY  DỰNG  VÀ  BẢO  VỆ 
THÀNH QUẢ CÁCH MẠNG. Ý NGHĨA LỊCH SỬ CỦA 
CÁCH MẠNG THÁNG MƯỜI NGA NĂM 1917 
a. Xây dựng chính quyền Xơ viết 
b. Chống thù trong giặc ngồi (đọc sgk)
c. Ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tháng Mười
­  Đối  với  nước  Nga:  Làm  thay  đổi  hoàn  toàn  vận  mệnh 
nước Nga => thiết lập nhà nước xã hội chủ nghĩa đưa nhân 
dân lao động lên nắm chính quyền.
- Đối  với  thế  giới:  Để  lại  bai  học  quý  báu  cho  cuộc  đấu 
tranh giải phóng của giai cấp vơ sản.


"Giống như mặt trời chói lọi, 
cách mạng tháng Mười chiếu 
sáng khắp năm châu, thức tỉnh 
hàng triệu người bị áp bức 
trên thế giới. Trong lịch sử 
lồi người chưa từng có cuộc 
cách mạng nào có ý nghĩa to 
lớn và sâu xa như thế"
....Hồ Chí Minh....

Hoan hơ cách mạng tháng Mười Nga.
Xiềng xích, ngai vàng quăng xuống đất.
Cơng nơng ta làm chủ đời ta.
                              Trích Theo Chân Bác – Tố Hữu



II. LIÊN XƠ XÂY DỰNG CHỦ NGHĨA XàHỘI (1921­
1941)
1. Chính sách kinh tế mới và cơng cuộc khơi phục kinh 
tế 
(1921 ­ 1925)
a. Chính sách kinh tế mới
­ Tháng 3­1921 đảng Bơn­sê­vich thi hành chính sách kinh 
tế mới. 
­ Nội dung: sgk 


Hình ảnh những người cơng nhân, 
Hình ảnh kiệt quệ của 
nơng dân, chiến sĩ: Tay búa, tay rìu 
nước Nga sau chiến 
quyết tâm tun chiến với hậu quả  tranh: Đói rét, bệnh tật, 
chiến tranh, khơi phục lại đất 
nhà máy cơng xưởng bị 
nước và ti
ến lên xây dựng n
ền kinh ảnh b
tàn phá, b
ạo loạn             
Em hãy miêu t
ả quang c
ức áp phích
?
tế mới XHCN.

ở nhiều nơi.


Bảng so sánh chính sách cộng sản thời chiến và chính sách kinh tế 
mới.
Chính sách cộng sản 
Ngành
Chính sách kinh tế mới
thời chiến
­ Trưng thu lương 
­ Thay thế chế độ trưng 
 Nơng     
thực thừa của nơng  thu lương thực thừa thay 
               
dân. 
bằng  thu thuế lương thực.
     
nghiệp ­ Thi hành chế độ lao 
động bắt buộc…

­ Cho phép tư nhân mở các 
Cơng 
nghiệp ­ Quốc hữu hóa tồn  xí nghiệp nhỏ.
bộ các xí nghiệp.
­ Khuyến khích tư bản 

nước ngồi đầu tư kinh 
­ Thực hiện tự do bn 
­ Nhà nước nắm độc  doanh.
Thươn

bán, m
ở
 l
ạ
i các ch
ợ
.
quyền quản lý và 
g

phân phối lương 
nghiệp
thực, thực phẩm.


Hồn tồn đúng đắn, sáng suốt, phù hợp với tình 
hình thực tiễn nước Nga Xơ viết lúc bấy giờ.
Nhằm mục tiêu là: Đẩy mạnh sản xuất, phát triển 
lưu thơng hàng hố. Giải quyết được vấn đề lương 
thực  đáp  ứng  được  nguyện  vọng  của  nhân  dân. 
Bước  đầu  phát  triển  nền  kinh  tế  hàng  hoá  nhiều 
thành  phần,  trong  đó  có  kinh  tế  tư  nhân,  là  sự  đổi 
mới sáng tạo, của Lê nin và Đảng Bơn­sê­vích được 
nhân dân ủng hộ nhiệt tình…


II. LIÊN XƠ XÂY DỰNG CHỦ NGHĨA XàHỘI (1921­
1941)
1. Chính sách kinh tế mới và cơng cuộc khơi phục kinh 
tế 

(1921 ­ 1925)
a. Chính sách kinh tế mới
­ Tháng 3­1921 đảng Bơn­sê­vich thi hànhchính sách kinh tế 
mới. 
­ Nội dung: sgk 
­ Tác dụng: nơng nghiệp và các ngành kinh tế được phục 
hồi và phát triển.
b. Cơng cuộc khơi phục kinh tế  (1921 ­ 1925) đọc sgk


2. Cơng cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xơ (1925­1941)
­ Liên Xơ thực hiện nhiệm vụ cơng nghiệp hóa xã hội chủ 
nghĩa.
­ Thực hiện kế hoạch 5 năm: lần 1 (1928­1932), lần 2 
(1933­1937) đều hồn thành trước thời hạn.
­ Đạt thành tựu to lớn về mọi mặt:
+  Kinh tế cơng nơng nghiệp phát triển mạnh, đưa Liên Xơ 
trở thành nước cơng nghiệp đứng đầu châu Âu, đứng thứ 2 
thế giới (sau Mĩ).
+ Văn hóa ­ giáo dục: xóa nạn mù chữ, đạt nhiều thành 
tựu rực rỡ về khoa học, kĩ thuật và văn hóa, nghệ thuật.
+ Xã hội: Xóa bỏ giai cấp bóc lột. 


3. Nền văn hóa Xơ Viết hình thành và phát triển
a. Cơ sở hình thành
­ Tư tưởng của chủ nghĩa Mác ­ Lê nin 
­ Kế thừa những tinh hoa văn hóa nhân loại.
b. Thành tựu
­ Xóa mù chữ 

­ Phát triển giáo dục quốc dân.
­ Xóa bỏ tàn dư xã hội cũ
­ Phát triển văn học, nghệ thuật
­ KHKT đạt nhiều thành tựu
­ Văn hóa, nghệ thuật có nhiều cống hiến